piątek, 11 styczeń 2019 12:30

VAT w 2019 r. – Poradnik

Oceń ten artykuł
(3 głosów)

Spis treści

Nowe zasady rozliczania VAT od usług elektronicznych; nowe definicje i sposób opodatkowania bonów; skorzystanie z ulgi na złe długi w krótszym terminie; likwidacja kolejnych zwolnień z obowiązku stosowania kasy fiskalnej – to tylko niektóre z wielu zmian w VAT wprowadzonych w 2019 r. Sprawdź, jakie to zmiany i kogo w praktyce dotyczą.

Każdego roku ustawodawca wprowadza zmiany w przepisach dotyczących podatku od towarów i usług. Choć nie zawsze są to zmiany rewolucyjne, przedsiębiorcy powinni być z nimi na bieżąco. Początek roku 2019 r. przyniósł kilka ważnych zmian w przepisach m.in. ustawy o VAT.

Nie wszystkie planowane zmiany weszły w życie od 1 stycznia 2019 r. Można wręcz stwierdzić, iż nie weszły w życie te najbardziej nagłośnione, które wzbudzają wśród podatników największe emocje. Oczywiście nie oznacza to, iż projektowane przepisy nigdy nie zostaną opublikowane. Należy się tego spodziewać w kolejnych miesiącach 2019 r.

 


Stawki VAT w 2019 r.

Odkąd w 2011 roku podniesiono obowiązujące stawki VAT z 22% do 23% oraz z 7% do 8%, przedsiębiorcy wciąż czekają na ich obiecywany „powrót” do wartości sprzed zmian. Niestety, pomimo zapowiedzi rządu w tej sprawie, rok 2019 nie przyniósł podatnikom zmniejszenia obowiązujących stawek VAT.

Od 1 stycznia 2019 r. w ustawie o VAT dodano art. 146aa. Przepis ten określa warunki, jakie muszą zostać spełnione, aby możliwy był powrót do stawek VAT obowiązujących przed ich podwyższeniem. W skrócie można powiedzieć, iż według nowych regulacji obniżka stawek podatku VAT o 1 punkt procentowy będzie możliwa, gdy pozwoli na to stan finansów publicznych. Zgodnie ze wskazanym przepisem, furtka do obniżenia stawek VAT zostanie otwarta, gdy wartość relacji państwowego długu publicznego do PKB będzie nie większa niż 43%, a wartość sumy corocznych różnic między wartością relacji wyniku nominalnego do PKB oraz poziomem średniookresowego celu budżetowego będzie nie mniejsza niż -6%.

 


Rozliczanie VAT od usług elektronicznych w 2019 r.

Przepisy, które weszły w życie od 1 stycznia 2019 r., zmieniają zasady rozliczania podatku VAT od usług elektronicznych świadczonych na rzecz konsumentów z innych niż Polska państw Unii Europejskiej. Wprowadzony został próg, do wysokości którego możliwe jest rozliczanie usług elektronicznych dla unijnych konsumentów według reguł krajowych. Próg ten w 2019 r. wynosi 10.000 euro – kwota ta po przeliczeniu na walutę polską wynosi 42.000 zł. 

 


Opodatkowanie bonów w 2019 r.

Do ustawy o VAT zostały wprowadzone nowe definicje: bonu, bonu jednego przeznaczenia (bon SPV), bonu różnego przeznaczenia (bon MPV), transferu bonu oraz emisji bonu. Ponadto przepisy obowiązujące od 1 stycznia 2019 r. określają zasady opodatkowania transferu bonów SPV i MPV.

 


Rejestracja podatnika VAT w 2019 r.

Zmieniono treść art. 96 ustawy o VAT – reguluje on kwestie związane z rejestracją podatnika do VAT. Od 1 stycznia 2019 r. naczelnik urzędu skarbowego może odmówić podatnikowi rejestracji bez wymogu powiadomienia go o tym. Dotyczy to przypadków, gdy wobec podatnika sąd wydał zakaz prowadzenia działalności gospodarczej.

W ust. 4a dodano pkt 6 w brzmieniu:

4a. Naczelnik urzędu skarbowego nie dokonuje rejestracji podmiotu jako podatnika VAT bez konieczności zawiadamiania podmiotu, jeżeli:

(…)

6) wobec tego podmiotu sąd orzekł, na podstawie odrębnych przepisów, zakaz prowadzenia działalności gospodarczej.

 

Z kolei w dodanym do art. 96 ust. 9 pkt 6 ustawy określono zasadę, zgodnie z którą naczelnik urzędu skarbowego może podatnika wykreślić z rejestru podatników VAT – bez konieczności zawiadomienia go o tym, jeśli wobec tego podatnika sąd orzekł, na podstawie odrębnych przepisów, zakaz prowadzenia działalności gospodarczej.

 


Ulga na złe długi w 2019 r.

Skrócono okres, w którym wierzyciel ma prawo skorygować podstawę opodatkowania i VAT należny w ramach tzw. ulgi na złe długi. Od 1 stycznia 2019 r. może to zrobić jeżeli wierzytelność nie została uregulowana w ciągu 90 dni – licząc od terminu płatności, który został określony w umowie lub na wystawionej fakturze. Przed wejściem w życie nowych przepisów było to 150 dni.

Nowy termin objął także dłużnika – ma on teraz obowiązek korekty podatku VAT naliczonego wynikającego z faktury zakupu jeżeli nie uregulował zobowiązania w ciągu 90 dni od terminu płatności.

 


Definicje powiązań w 2019 r.

Zmieniono definicje powiązań mogących mieć wpływ na ustalenie ceny towaru lub usług. Zgodnie z art. 32 ust. 2 ustawy o VAT w brzmieniu od 1 stycznia 2019 r.:

2. Przez powiązania, o których mowa w ust. 1, rozumie się powiązania:
1) w rozumieniu art. 23m ust. 1 pkt 5 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych i art. 11a ust. 1 pkt 5 ustawy o podatku dochodowym od osób prawnych;
2) wynikające ze stosunku pracy;
3) wynikające z tytułu przysposobienia.

 

Za powiązane podmioty, o których mowa w art. 32 ust. 2 pkt 1 ustawy, uznaje się:

  1. Według ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych:

Art. 23m. 1. Ilekroć w niniejszym rozdziale jest mowa o:

(…)

4) podmiotach powiązanych - oznacza to:

a) podmioty, z których jeden podmiot wywiera znaczący wpływ na co najmniej jeden inny podmiot, lub
b) podmioty, na które wywiera znaczący wpływ:
- ten sam inny podmiot lub
- małżonek, krewny lub powinowaty do drugiego stopnia osoby fizycznej wywierającej znaczący wpływ na co najmniej jeden podmiot, lub
c) spółkę niemającą osobowości prawnej i jej wspólników, lub
d) podatnika i jego zagraniczny zakład;

5) powiązaniach - oznacza to relacje, o których mowa w pkt 4, występujące pomiędzy podmiotami powiązanymi;

 

2. Według ustawy o podatku dochodowym od osób prawnych:

Art. 11a. 1. Ilekroć w niniejszym rozdziale jest mowa o:

(…)

4) podmiotach powiązanych - oznacza to:

a) podmioty, z których jeden podmiot wywiera znaczący wpływ na co najmniej jeden inny podmiot, lub
b) podmioty, na które wywiera znaczący wpływ:
- ten sam inny podmiot lub
- małżonek, krewny lub powinowaty do drugiego stopnia osoby fizycznej wywierającej znaczący wpływ na co najmniej jeden podmiot, lub
c) spółkę niemającą osobowości prawnej i jej wspólników, lub
d) podatnika i jego zagraniczny zakład, a w przypadku podatkowej grupy kapitałowej - spółkę kapitałową wchodzącą w jej skład i jej zagraniczny zakład;

5) powiązaniach - oznacza to relacje, o których mowa w pkt 4, występujące pomiędzy podmiotami powiązanymi;

 


Zwolnienia z kas fiskalnych w 2019 r.

W dniu 1 stycznia 2019 r. weszło w życie rozporządzenie Ministra Finansów z dnia 28 grudnia 2018 r. w sprawie zwolnień z obowiązku prowadzenia ewidencji przy zastosowaniu kas rejestrujących (Dz. U. z 2018 r. poz. 2519).  Obowiązuje ono przez 3 lata – do końca 2021 roku. Zachowuje m.in. zwolnienia podmiotowe i przedmiotowe, a także zwolnienie z kas dla szczególnych czynności.

 

Z załącznika do rozporządzenia, w którym wymieniono czynności zwolnione z kas przedmiotowo, zniknęły następujące pozycje ze „starego” rozporządzenia:

17

49.39.35.0

Transport drogowy pasażerski pojazdami napędzanymi siłą mięśni ludzkich lub ciągnionymi przez zwierzęta

30

ex

81

Usługi związane z utrzymaniem porządku w budynkach i zagospodarowywaniem terenów zieleni z wyłączeniem usług związanych z zagospodarowywaniem terenów zieleni (PKWiU 81.30.10.0)

48

Usługi w zakresie transportu osób na rzece Dunajec przez flisaków pienińskich

 

Podatnicy, którzy w wyniku zmian w przepisach muszą wprowadzić kasy fiskalne w działalności, czas na dopełnienie tego obowiązku mają do 1 czerwca 2019 r.

 

W załączniku do rozporządzenia pojawiła się też nowa czynność zwolniona z kas przedmiotowo:

49

Dostawa towarów i świadczenie usług przez koła gospodyń wiejskich w rozumieniu ustawy  z dnia 9 listopada 2018 r. o kołach gospodyń wiejskich (Dz. U. poz. 2212), w przypadku gdy koło gospodyń wiejskich prowadzi uproszczoną ewidencję przychodów i kosztów na podstawie art. 24 ustawy o kołach gospodyń wiejskich

 

W 2019 r. w niezmienionym kształcie zachowano m.in. zwolnienie z obowiązku stosowania kasy fiskalnej dla podatników, których obrót netto ze sprzedaży na rzecz osób fizycznych nieprowadzących działalności gospodarczej i rolników ryczałtowych w poprzednim roku nie przekroczył kwoty 20.000 zł. Podatnicy rozpoczynający tę sprzedaż w trakcie roku kwotę limitu wyliczają w proporcji do okresu jej prowadzenia.

Nowe rozporządzenie pozostawia też bez zmian katalog czynności, których wykonywanie pozbawia podatnika prawa do korzystania ze zwolnienia podmiotowego z kas. Znalazły się one w § 4 tego aktu prawnego.

 


Wniosek o zwrot podatku VAT w 2019 r.

Od 1 stycznia 2019 r. podatnik nie musi już składać wraz z deklaracją VAT odrębnego, umotywowanego wniosku o zwrot podatku oraz wniosku o zwrot podatku w przyspieszonym terminie.

 


Przedłużenie stosowania PKWiU 2008 r. dla celów podatkowych do 31.12.2019 r.

Dnia 31 grudnia 2018 r. weszło w życie rozporządzenie Rady Ministrów z dnia 20 grudnia 2018 r. zmieniające rozporządzenie w sprawie Polskiej Klasyfikacji Wyrobów i Usług (PKWiU) (Dz. U. z 2018 r. poz. 2440). Ten nowy akt prawny przedłużył obowiązywanie klasyfikacji PKWiU 2008 r.  dla celów opodatkowania VAT i podatkiem dochodowym. Początkowo planowano zmienić ją z początkiem 2019 r. Ostatecznie jednak postawiono pozostawić „starą” PKWiU aż do końca roku – ma zostać zastąpiona dopiero od 1 stycznia 2020 r.

Decyzję taką uzasadniono trwającymi pracami nad zmianą sposobu identyfikacji towarów i usług. Mają one związek m.in. z określeniem zakresu stosowania obniżonych stawek VAT. Ustawodawca planuje zastąpić obecnie stosować PKWiU 2008 r. unijną nomenklaturą Scaloną (CN) w zakresie towarów, a w zakresie usług – aktualną PKWiU 2015 r.

 


Planowane zmiany w ustawie o VAT w 2019 r.

Wiele zmian, początkowo planowanych na 1 stycznia 2019 r., nie weszło w życie w tym terminie. Wprowadzające je akty prawne są obecnie na różnych etapach legislacyjnych – z tego względu trudno dokładnie powiedzieć, kiedy wejdą w życie. Z pewnością jednak ustawodawca nie zrezygnuje ze swoich planów – czekamy jednak na ostateczny kształt nowych przepisów i nowe terminy ich wejścia w życie.

 

Kasy fiskalne online w 2019 r.

W ustawie o VAT mają zostać wprowadzone zmiany, dzięki którym obecnie używane urządzenia fiskalne zostaną zastąpione urządzeniami nowego typu – kasami fiskalnymi online. Projekt ustawy nowelizacyjnej zakłada wprowadzenie obowiązkowej wymiany kas na urządzenia online’owe dla niektórych branż. Jako pierwsze kasy mają wymienić warsztaty samochodowe, punkty wulkanizacyjne i stacje paliw. Ustawa nie weszła w życie w planowanym terminie. Na początku 2019 r. wciąż więc nie ma na rynku kas fiskalnych online.

Rząd przygotował także projekt nowego rozporządzenia w sprawie kas. Zmienione przepisy mają być dostosowane do regulacji dotyczących kas online’owych. W projekcie znalazł się też m.in. kontrowersyjny zapis o obowiązku wydania nabywcy paragonu fiskalnego przed przyjęciem zapłaty za towar lub usługę. Na dzień 9 stycznia 2019 r. projekt rozporządzenia jest na etapie opiniowania.

 

Biała lista podatników w 2019 r.

Na stronie internetowej urzędu obsługującego Ministra Finansów ma znaleźć się elektroniczny wykaz podmiotów, w odniesieniu do których naczelnik urzędu skarbowego nie dokonał rejestracji lub je wykreślił z rejestru podatników VAT. Na liście tej znajdą się też podmioty zarejestrowane jako podatnicy VAT – także te, których rejestracja została przywrócona.

Biała lista podatników VAT ma być aktualizowana raz na dobę, w każdy dzień roboczy. Dzięki temu podatnicy VAT będą mogli zweryfikować informacje o swoich kontrahentach na wybrany dzień roboczy dla celów podatkowych.

 

Deklaracje VAT i pliki JPK_VAT w 2019 r.

W drugiej połowie 2019 r. ma pojawić się nowa informacja JPK_VDEK – zastąpi ona deklaracje VAT-7, VAT-7K, VAT-27, VAT-ZT, VAT-ZZ oraz VAT-ZD. Tym samym zniesiony ma zostać obowiązek składania tych deklaracji podatkowych oraz przesyłania plików z ewidencjami zakupu i sprzedaży JPK_VAT.

 

Matryca stawek VAT w 2019 r.

Zmianie ma ulec klasyfikacja stawek VAT. Nowa matryca ma być oparta na Nomenklaturze Scalonej (CN) w zakresie towarów, a w zakresie usług – na PKWiU 2015. Ustawodawca planuje także wprowadzenie wiążącej informacji stawkowej (WIS). Na wejście w życie nowych przepisów będzie trzeba jednak trochę poczekać. W przypadku e-booków i wiążącej informacji stawkowej mają one obowiązywać od 1 kwietnia 2019 r. Natomiast w pozostałych przypadkach – od 1 stycznia 2020 r.

 

Faktura do paragonu w 2019 r.

Już na początku 2018 r. rząd przygotował projekt ustawy nowelizacyjnej, która ma wprowadzić ważną zmianę w kwestii wystawiania faktur do transakcji zarejestrowanych na kasie fiskalnej. Gdy nowe przepisy wejdą w życie, fakturę taką będzie można wystawić wyłącznie do paragonu zawierającego numer NIP nabywcy. Zmiana ta ma zapobiec nadużyciom obserwowanym m.in. w branży paliwowej. Nowe przepisy nie weszły w życie w planowanym terminie – miał to być 1 stycznia 2019 r. Obecnie projekt ustawy nowelizacyjnej wciąż jest na etapie opiniowania, jednak należy spodziewać się wejścia w życie nowych przepisów jeszcze w 2019 r.

 

Inne zmiany w 2019 r.

Projektowane przepisy przewidują także wprowadzenie innych zmian w przepisach ustawy o VAT oraz innych aktach prawnych – większość nowości ma na celu uszczelnienie systemu podatkowego.

 

Zaplanowano m.in.:

  • Zmianę definicji pierwszego zasiedlenia
  • Przedłużenie terminu zwrotu
  • Wyłączenie niektórych grup podatników z prawa do korzystania ze zwolnienia podmiotowego z VAT
  • Zmianę warunków uzyskania zwrotu różnicy podatku w terminie przyspieszonym
  • Zmianę warunków odliczenia kwoty zryczałtowanego zwrotu podatku zapłaconego za produkty rolne i usługi rolnicze nabyte od rolnika ryczałtowego
  • Obniżenie do 15% dodatkowego zobowiązania podatkowego w przypadku, gdy podatnik po zakończeniu kontroli podatkowej lub kontroli celno-skarbowej dokona korekty deklaracji oraz ureguluje zobowiązanie podatkowe bądź dokona zwrotu nienależnie zwróconego podatku
  • Zmianę zasad wykreślania z urzędu podmiotów z rejestru podatników VAT oraz rejestru podatników VAT UE
  • Wprowadzenie uproszczeń polegających na zmianie zakresu danych umieszczanych na dokumentach wystawianych przy nabyciu od rolników ryczałtowych produktów rolnych i usług rolniczych; faktury VAT RR. Planuje się też udostępnienie możliwości wystawiania i przesyłania VAT RR w formie elektronicznej

 

Jak pokazuje powyższa lista, zakres zmian w przepisach dotyczących VAT w 2019 r. wciąż może być poszerzony. Warto być na bieżąco z działaniami ustawodawcy, tak by nie przegapić żadnego nowego obowiązku oraz możliwości, które mogą zostać wprowadzone dla podatników.

 

Zobacz też: Zwolnienia z kas fiskalnych w 2019 r. - poradnik

Czytany 5964 razy Ostatnio zmieniany piątek, 24 maj 2019 15:43

Artykuły powiązane

  • Kasy fiskalne 2019: od 1 maja nowa matryca stawek VAT Kasy fiskalne 2019: od 1 maja nowa matryca stawek VAT

    Nowe rozporządzenie w sprawie kas to nie tylko wprowadzenie wymogów dotyczących urządzeń fiskalnych online. To też m.in. nowa matryca stawek VAT. Sprawdź, do kiedy musisz przeprogramować swoje urządzenie – zmiany obejmują bowiem wszystkie kasy, nawet te „starego” typu z papierową i elektroniczną kopią paragonu.

  • Ulga tylko na kasę fiskalną online – nowe rozporządzenie od 1 maja 2019 r. Ulga tylko na kasę fiskalną online – nowe rozporządzenie od 1 maja 2019 r.

    Podobnie jak obecnie, nowa ulga na kasę fiskalną ma wynosić maksymalnie 700 zł za każde urządzenie. Skorzystają z niej zarówno nowi użytkownicy, jak i podatnicy wymieniający kasy na online’owe ze względu na wymóg ustawy. Sprawdź, jakie są nowe przepisy dotyczące ulgi na kasę fiskalną online w 2019 r. Dowiedz się też, jak w nowym stanie prawnym będziemy dokonywać odliczenia w deklaracji VAT i kto straci prawo do ulgi na kasę online’ową.

  • Kasy fiskalne online od 1 maja 2019 roku Kasy fiskalne online od 1 maja 2019 roku

    Termin wprowadzenia kas fiskalnych online na polski rynek jest już pewny – nowe przepisy wejdą w życie 1 maja 2019 r. Ustawa nowelizacyjna została ostatecznie podpisana przez prezydenta. W terminie tym wejdzie też w życie rozporządzenie w sprawie odliczania i zwrotu kwot wydatkowanych na zakup kas rejestrujących. Sprawdź, kiedy pojawią się pierwsze kasy online’owe i kto w nowym stanie prawnym będzie mógł skorzystać z ulgi na kasę.

  • Kasy fiskalne online zatwierdzone przez Senat! Kasy fiskalne online zatwierdzone przez Senat!

    Znamy już ostatecznie brzmienie przepisów ustawy o kasach online! Znamy terminy i branże, które obowiązkowo wymienią kasy. Nowelizacja została zaakceptowana przez Senat i przekazana do podpisu Prezydenta. Wkrótce wejdzie w życie, a na półkach salonów sprzedaży pojawią się pierwsze kasy fiskalne online.

  • Nowe stawki VAT jeszcze w 2019 r. Nowe stawki VAT jeszcze w 2019 r.

    Niższe stawki VAT na pieczywo i ciastka, prasę, książki oraz niektóre warzywa i owoce. Wyższe – na napoje, owoce morza, lód i czasopisma specjalistyczne. Rząd wprowadza zmiany w obecnie stosowanych stawkach VAT – ma być łatwej i przejrzyściej. Sprawdź, jakie jeszcze nowości rząd zaplanował dla polskich przedsiębiorców – część z nich wejdzie w życie już w pierwszej połowie 2019 r.